อิควานฯในซาอุฯ (ตอนที่สาม…)

114

อิควานฯในซาอุฯ (ตอนที่สาม…)
********************************

ความสัมพันธ์เริ่มร้าวฉาน

#ปฏิวัติอีหร่าน
เมื่อผู้นำทางจิตวิญญาณของชีอะห์ “สิบสองอิหม่าม” โคมัยนี่ ล้มพระเจ้าชาห์ได้สำเร็จ (ค.ศ.1978) โดยเรียกการล้มล้างนั้นว่า “การปฏิวัติอิสลาม” ขบวนการอิควานฯ ต่างก็แสดงความยินดีปรีดากับการล้มกษัตริย์หร่านในยุคนั้น อีกทั้งยังส่งตัวแทนไปร่วมแสดงความยินดีถึงเตหร่าน

อิศอม อัฏฏอร (1) ระดับแกนนำขบวนการอิควานในซีเรีย ถึงกับเขียนหนังสือชื่อว่า “ตารรีคุษเษาเราะห์..ฯ” โดยชื่นชมโคมัยนี่และการปฏิวัติของเขา

ในซูดานนักศึกษาที่นิยมในขบวนการอิควานถึงกับออกมาเดินขบวนสนับสนุนการปฏิวัติของโคมัยนี่ ดร.ฮะซัน ตุรอบี่แกนนำอิควานในซูดาน เดินทางไปอีหร่านเพื่อแสดงความยินดีต่อการปฏิวัติ

ในตูนิเซียวารสารของขบวนการอิควานที่ชื่อว่า “อัลฮะร่อกะห์ อัลอิสลามียะห์” ได้เขียนสนับสนุนการปฏิวัติฯ และเรียกร้องให้มุสลิมทั่วโลกสนับสนุนการปฏิวัติฯ

รอชิด ฆุนูชี่ แกนนำขบวนการอิควานในนูนิเซีย(2) ถึงกับกล่าวว่า “กระแสอิสลามยุคใหม่ เด่นชัดมากในมือของอิหม่าม(ฮะซัน)อัลบันนา,อัลเมาดูดี่,(ซัยยิด)กุฏบ์ และโคมัยนี่”(3)

#เหตุการณ์ยึดมัสยิดฮะรอม
ภายในปี ค.ศ 1981 มีกลุ่มคนซาอุฯ ส่วนหนึ่งบุกยึดมัสยิดฮะรอมมักกะห์ โดยมีนาย”ญุฮัยมาน” เป็นผู้นำกลุ่ม นัยว่าจะจับตัวกษัตริย์ซาอุฯ ในยุคนั้น คือในระหว่างที่พระองค์จะเสด็จมาเปลี่ยนผ้าคลุมกะอ์บะห์ แต่แผนรั่วไหลเสียก่อนการจับตัวกษัตริย์ซาอุฯ จึงล้มเหลียว ต่อมาพวกเขาก็ถูกจับและถูกประหารชีวิต

จากเหตุการณ์ดังกล่าว ไม่ปรากฏว่าแกนนำอิควานในยุคนั้นแสดงจุดยืนที่ชัดเจนใดๆ ต่อซาอุฯ ตรงกันข้ามกลับมีท่าทีโน้มเอียงไปทางผู้ก่อการเสียด้วยซ้ำไป

#เหตุการณ์อีรัคบุกยึดคูเวต
ในปี ค.ศ. 1990 อีรัคได้ยาตราทัพบุคยึดประเทศคูเวตด้วยเหตุผลต่างๆ นาๆ ปรากฏว่าสมาชิกขบวนการอิควานทั้งในและนอกประเทศซาอุฯ ต่างก็มีท่าทีสนับสนุนการกระทำของผู้นำอีรัคอย่างออกหน้าออกตา ทางฝ่ายผู้ปกครองประเทศคูเวตหนีตายมาพึ่งพิงซาอุฯ และอาศัยซาอุฯ เป็นที่มั่นกู้ประเทศชาติคืนจากน้ำมือของผู้นำอีรัคในยุคนั้น โดยอาศัยกองกำลังต่างชาตินำทีมโดยสหรัฐอเมริกา

#กระแสการตื่นตัวในซาอุฯ 1991 – 2001
กระแสนี้ถูกจุดขึ้นโดยผู้ที่นิยมแนวทางของขบวนการอิควานในซาอุฯ เรียกตามภาษาอาหรับว่า “อัตตัยยาร อัศเศาะห์วี่” หรือเรียนสั้นๆ ว่า “อัศเศาะห์วะห์” กระแสนี้ได้รับการตอบรับจากนักวิชาการซาอุฯรุ่นใหม่ๆ หลายคน เช่น ดร.ซัลมาน เอาดะห์ ดร.อาอิด อัลกอรนี่ ,ดร.มุฮัมหมัด อัลอะรีฟี่ ดร. อับดุลอะซี๊ซ อัฏฏ่อรีฟี่ และอีกหลายๆ คน

แกนนำขบวนการอิควานในระดับสากล ก็ตอบรับกระแสนี้เช่นกัน อีทั้งยังมีบทบาทท่าทีลักษณะส่งเสริมกระแสการตื่นตัวดังกล่าวด้วย

#กรณีขอบบินลาเดน
ทางฝ่ายรัฐซาอุฯ เห็นว่ากระทำการที่ผิดต่อประเทศชาติและศาสนา ในขณะที่แกนนำอิควานฯ เห็นว่าเป็นนักต่อสู่ เป็นผู้เสียสระ เป็นฮีโร่ และเป็นวีรบุรุษ บินลาเดนเองก็เคยประกาศว่าตัวเองเคยอยู่ในขบวนการอิควานุลมุสลิมีน แม้กระทั้งอัยมัน อัซซ่อวาฮีรี่ก็ยอมว่าตนเป็นสมาชิกขบวนการอิควานฯมาก่อน (4)

#จุดยืนที่แตกต่าง
เหตการณ์ต่างๆ ที่กล่าวมา ทั้งสองฝ่ายต่างมีจุดยืนที่แตกต่างกันโดยสิ้นเชิง ทางฝ่ายขบวนการอิควานฯ กับรัฐบาลซาอุฯ เหมือนยืนอยู่บนเส้นขนาน หาทางบรรจบกันไม่ได้เลย

#จุดแตกหัก
อะมีรนายิฟ อิบนุ อับดุลอะซี๊ซ รัฐมลตรีกระทรวงมหาดไทย และมกุฎราชกุมารของราชอาอาจักรซาอุฯ ให้สัมภาสสื่อโดยกล่าวถึงขบวนการอิควานฯ ว่า “ความหายนะทั้งหลายแหล่มาจากพวกอิควานฯ”(4)

ในเดือนมีนาคมปี ค.ศ. 2014 ทางการซาอุฯ ประกาศให้กลุ่มขบวนการอิควานฯ เป็นกลุ่มก่อการร้าย (5) นี่ถือว่าสิ้นสุดสายสัมพันธิ์อันยาวนานระหว่างรัฐบาลซาอุฯ กับกลุ่มขบวนการอิควาน ฯ

ส่วนสาเหตุนั้นคงต้องใช้เวลาอธิบายค่อนข้างยาว จึงขอสงวนไว้ในตอนท้ายๆ ครับ ในตอนต่อไปจะกล่าวถึงบุคลากรของขบวนการอิควานฯ ที่ฝังตัวอยู่ในสังคมซาอุฯ นับแต่อดีตจวบจนปัจจุบัน รวมถึงรายชื่อที่ทางการซาอุฯ ประกาศอย่างเป็นทางการว่ามีส่วนร่วมกับขบวนการนี้ โปรดติดตามครับ

************************************

(1) عصام العطار داعية إسلامي سوري والمراقب العام السابق لجماعة الإخوان المسلمين في سورية . ولد في عام 1927 في أعقاب الثورة السورية
(2) راشد الغنوشي (بالفرنسية: Rached Ghannouchi)،[2] ولد في 22 يونيو 1941 بالحامة (ولاية قابس). سياسي ومفكر إسلامي تونسي، زعيم حركة النهضة التونسية ومساعد الأمين العام لشؤون القضايا والأقليات في الإتحاد العالمي لعلماء المسلمين ونائب رئيسه[3] وعضو مكتب الإرشاد العام العالمي لجماعة الإخوان المسلمين.عاش راشد الغنوشي في المهجر في لندن بعد نفيه من بداية التسعينات إلى أن عاد بعد الثورة التونسية في 2011
(3) (كتاب الحركة الإسلامية والتحديث – راشد الغنوشي ، وحسن الترابي ص ١٦)
(4) https://www.alarabiya.net/ ،https://www.assakina.com/news/news1/108308.html
(5) جريدة السياسة الكويتية23/11/2002 م ، بيان وزارة الداخلية السعودية الذي أعلنت فيه أن جماعة الإخوان المسلمين إرهابية – موقع قناة العربية – 2014-3-7 نسخة محفوظة 19